Porodem przedwczesnym nazywamy poród następujący w wyniku ciąży trwającej miedzy ukończonym 22 tygodniem a nie ukończonym 37 tygodniem. Jest to definicja zgodna z rozporządzeniem MZiOS z dnia 25 kwietnia 1994 roku, które jest zgodne z definicją WHO z 1972 roku.

Dla celów statystyki medycznej przyjmuje się jeszcze inne kryteria, które pozwalają oddzielić poronienie od porodu przedwczesnego np. masa noworodka co najmniej- 500g, długość ciała mierzona od szczytu czaszki do pięty- co najmniej 25 cm. Przy tym jest to nie zależne od tego, czy noworodek urodził się żywy, czy martwy.
Szanse przeżycia wcześniaków zależą od wieku ciąży np. zespół zaburzeń oddechowych (RDS) w 33 tygodniu ciąży występuje w 37%, a dwa tygodnie później maleje do 3,3%. Znaczny odsetek noworodków ze skrajnie przedwczesnych porodów wykazuje zaburzenia neurologiczne, zaburzenia słuchu, wzroku i zdolności intelektualnych.
Przyczyny porodów przedwczesnych pozostają w dalszym ciągu nie do końca poznane, ale wyznaczono cztery podstawowe grupy czynników ryzyka, które mogą doprowadzić do jego wystąpienia.
- Medyczne – przebyte porody przedwczesne, martwe urodzenia, poronienia, krwawienia występujące w ciąży, ciąże mnogie, infekcje dróg moczowych i pochwowe, wady wrodzone macicy u matki.
- Socjalne – niski poziom socjo-ekonomiczny, palenie papierosów, spożywanie alkoholu i innych używek, wielorodność, wiek matki (poniżej 18 lat i powyżej 35 lat).
- Środowiskowe – promieniowania (radioaktywne, termiczne, jonizujące), pole elektromagnetyczne, hałas i wibracje, czynniki chemiczne prowadzące do skażenia środowiska.
- Psychogenne – czynniki stresorodne (choroba własna lub w rodzinie, śmierć w rodzinie, konflikty wewnątrz rodzinne, nadmierne obciążenie sprawami zawodowymi i domowymi, zła sytuacja mieszkaniowa i materialna).